Konkordato Nedir, Hangi Şartlarda İlan Edilir?

Ekonomik sıkıntı yaşayan işletmeler ve borçlarını zamanında ödemekte zorlanan kişiler için konkordato, borçların yeniden yapılandırılmasına imkân sağlayan hukuki bir yoldur. Konkordato sayesinde borçlu, alacaklılarıyla belirli koşullar altında anlaşarak borçlarını ödeme planına bağlamayı veya borçlarında indirim yapılmasını talep edebilir.

Ancak konkordato, borçlunun tek taraflı açıklamayla ilan edebileceği bir durum değildir. Süreç, mahkemenin denetiminde yürütülür ve kanunda belirtilen şartların yerine getirilmesi gerekir.

Peki konkordato nedir, hangi şartlarda talep edilebilir? Kimler konkordato başvurusunda bulunabilir? Konkordato süreci nasıl işler ve başvurunun kabul edilmesi için hangi belgeler gerekir?

Konkordato Nedir?

Konkordato, borçlarını vadesinde ödeyemeyen veya vadesinde ödeyememe tehlikesi altında bulunan borçlunun, alacaklılarıyla kanunda öngörülen koşullar çerçevesinde anlaşarak borçlarını yeniden yapılandırmasını sağlayan hukuki bir kurumdur.

Bu süreçte borçların belirli bir vadeye yayılması, alacaklılardan indirim talep edilmesi veya her iki yöntemin birlikte uygulanması gündeme gelebilir.

Konkordatonun temel amacı, mali açıdan zor durumda bulunan borçlunun faaliyetlerini sürdürebilmesine ve borçlarını belirli bir plan doğrultusunda ödeyebilmesine imkân sağlamaktır. Aynı zamanda alacaklıların da alacaklarına ulaşabilmesi hedeflenir.

Konkordato, doğrudan iflas anlamına gelmez. Aksine, uygun koşulların bulunması hâlinde borçlunun iflasa sürüklenmesini önlemeye yönelik bir hukuki çözüm olabilir.

Konkordatoya ilişkin temel düzenlemeler, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu içerisinde yer almaktadır.

Konkordato Hangi Şartlarda İlan Edilir?

Konkordato talebinde bulunulabilmesi için kanunda belirtilen koşulların bulunması gerekir. Temel ölçüt, borçlunun mali durumunun borçlarını ödeme bakımından ciddi bir risk oluşturmasıdır.

1. Borçların Vadesinde Ödenememesi

Borçlunun vadesi gelmiş borçlarını ödeyememesi, konkordato talebinin gündeme gelmesine neden olabilir.

Örneğin ticari faaliyetlerini sürdüren bir şirketin nakit akışının bozulması, tedarikçilere ve finans kuruluşlarına olan borçlarını zamanında ödeyememesi veya ödeme yükümlülüklerini yerine getirmekte zorlanması bu kapsamda değerlendirilebilir.

Ancak yalnızca borçların bulunması konkordato için yeterli değildir. Borçlunun mali durumu, ödeme kapasitesi ve sunacağı konkordato projesi birlikte değerlendirilir.

2. Borçların Ödenememe Tehlikesinin Bulunması

Borçlu henüz ödeme güçlüğü yaşamıyor olsa bile gelecekte borçlarını vadesinde ödeyememe tehlikesiyle karşı karşıya olabilir.

Örneğin önemli gelir kaynaklarının kaybedilmesi, işletmenin nakit akışında ciddi bozulma meydana gelmesi veya finansal yükümlülüklerin karşılanmasını güçleştiren gelişmeler yaşanması bu duruma örnek gösterilebilir.

Bu tür durumlarda borçlu, ödeme güçlüğü ağırlaşmadan konkordato talebinde bulunmayı değerlendirebilir.

3. Gerçekçi Bir Konkordato Projesinin Hazırlanması

Konkordato başvurusunun önemli unsurlarından biri, borçların nasıl ödeneceğini gösteren konkordato projesidir.

Projede borçların hangi vadelerde ve hangi koşullarda ödeneceği, alacaklılara ne ölçüde ödeme yapılabileceği ve borçlunun mali durumunu nasıl iyileştireceği açıklanmalıdır.

Gerçekçi olmayan, uygulanabilirliği bulunmayan veya borçlunun mali durumuyla örtüşmeyen bir ödeme planı konkordatonun tasdiki bakımından sorun oluşturabilir.

4. Kanunda Belirtilen Belgelerin Sunulması

Konkordato talebinde bulunan borçlunun, İcra ve İflas Kanunu’nun 286. maddesinde düzenlenen belgeleri hazırlaması gerekir.

Başvuruda genel olarak şu belgeler gündeme gelir:

• Konkordato ön projesi,
• Borçlunun malvarlığını gösteren belgeler,
• Son dönem mali tabloları ve gerekli finansal kayıtlar,
• Alacaklıların ve alacak miktarlarının gösterildiği liste,
• Alacaklılara sunulan ödeme teklifinin karşılaştırmalı değerlendirmesi,
• Kanunda öngörülen hâllerde bağımsız denetim kuruluşu tarafından hazırlanan makul güvence raporu.

Sunulması gereken belgeler, borçlunun niteliğine ve kanundaki düzenlemelere göre değerlendirilmelidir.

Kimler Konkordato Talebinde Bulunabilir?

Konkordato talebinde yalnızca şirketler bulunamaz. Kanundaki koşulların sağlanması hâlinde gerçek kişiler ve tüzel kişiler de konkordato sürecinden yararlanabilir.

Başlıca başvuru sahipleri şunlardır:

Şirketler

Ticari faaliyetleri sırasında borçlarını ödemekte zorlanan anonim şirketler, limited şirketler ve diğer tüzel kişiler konkordato talebinde bulunabilir.

Özellikle nakit akışı bozulan, finansal yükümlülüklerini yerine getirmekte zorlanan veya borçlarını vadesinde ödeyememe tehlikesi yaşayan işletmeler açısından konkordato önemli bir hukuki seçenek olabilir.

Şahıs İşletmeleri ve Gerçek Kişiler

Ticari faaliyette bulunan gerçek kişiler de kanundaki koşullar çerçevesinde konkordato talep edebilir.

Başvurunun değerlendirilmesinde kişinin borçları, malvarlığı, gelir durumu ve ödeme kapasitesi dikkate alınır.

Alacaklılar

Konkordato talebi yalnızca borçlu tarafından yapılmaz. Kanunda belirtilen koşullarla alacaklılar da borçlu hakkında konkordato talebinde bulunabilir.

Bu nedenle konkordato, sadece borçlunun başvurusuyla başlayan bir süreç olarak değerlendirilmemelidir.

Konkordato Başvurusu Nereye Yapılır?

Konkordato başvurusu, görevli ve yetkili asliye ticaret mahkemesine yapılır.

Başvuruda yetkili mahkemenin belirlenmesi, borçlunun niteliğine ve kanundaki yetki kurallarına göre değerlendirilir. Başvuru dilekçesiyle birlikte kanunda öngörülen belgelerin sunulması gerekir.

Mahkeme, başvuruyu ve sunulan belgeleri inceleyerek geçici mühlet verilip verilmeyeceği konusunda karar verir.

Başvuru sırasında belgelerin eksiksiz ve doğru hazırlanması önemlidir. Eksik veya gerçeği yansıtmayan finansal bilgiler, sürecin ilerlemesini ve konkordato talebinin değerlendirilmesini olumsuz etkileyebilir.

Konkordato Süreci Nasıl İşler?

Konkordato, mahkemeye yapılan başvuruyla başlayan ve farklı aşamalardan oluşan bir yargısal süreçtir.

1. Konkordato Başvurusunun Yapılması

Borçlu veya kanunda belirtilen koşulları taşıyan alacaklı, görevli ve yetkili mahkemeye başvurur.

Başvuru dilekçesinde konkordato talebinin dayanakları açıklanır ve gerekli belgeler sunulur.

2. Geçici Mühlet Kararı

Mahkeme, kanunda belirtilen belgelerin eksiksiz olduğunu tespit ettiğinde geçici mühlet kararı verebilir.

Geçici mühlet kural olarak üç aydır. Mahkeme, kanunda belirtilen koşullarla bu süreyi en fazla iki ay daha uzatabilir.

Geçici mühlet süresince konkordato süreci mahkemenin gözetiminde ilerler ve konkordato komiseri görevlendirilir.

3. Kesin Mühlet Kararı

Mahkeme, yapılan incelemeler sonucunda konkordatonun başarıya ulaşmasının mümkün olduğu kanaatine varırsa kesin mühlet kararı verebilir.

Kesin mühlet kural olarak bir yıldır. Kanunda belirtilen koşullarla bu süre altı aya kadar uzatılabilir.

Kesin mühlet içerisinde borçlunun mali durumu, konkordato projesinin uygulanabilirliği ve alacaklıların hakları değerlendirilir.

4. Alacaklıların Sürece Katılması

Konkordato sürecinde alacaklılar da önemli bir role sahiptir.

Alacaklıların alacaklarını bildirmeleri, konkordato projesi hakkında değerlendirme yapmaları ve kanunda belirtilen koşullarda oy kullanmaları söz konusu olabilir.

Konkordato projesinin kabul edilmesi için kanunda öngörülen alacaklı çoğunluğu şartlarının sağlanması gerekir.

5. Konkordatonun Mahkeme Tarafından Tasdiki

Alacaklılar tarafından kabul edilen konkordato projesinin yürürlüğe girebilmesi için mahkemenin tasdik kararı vermesi gerekir.

Mahkeme, kanunda belirtilen tasdik koşullarını inceler. Projenin kanuna uygun olması, gerekli çoğunluğun sağlanması ve alacaklıların haklarının gözetilmesi gibi hususlar değerlendirilir.

Tüm koşulların sağlanması hâlinde konkordato tasdik edilebilir. Aksi durumda talep reddedilebilir.

Konkordato Mühleti Ne Anlama Gelir?

Konkordato mühleti, borçlunun mali durumunu düzenleyebilmesi ve konkordato projesinin uygulanabilmesi için kanunda öngörülen koruma dönemidir.

Geçici ve kesin mühlet süresince borçlu hakkında yürütülen takipler bakımından kanunda çeşitli sınırlamalar öngörülmüştür.

Kural olarak mühlet içerisinde borçlu hakkında yeni icra takibi başlatılamaz ve başlamış takipler durur. Ancak kanunda bazı istisnalar bulunmaktadır. Rehinle teminat altına alınmış alacaklar ve belirli özel alacaklar bakımından farklı hükümler uygulanabilir.

Bu nedenle konkordato mühleti, bütün borçların ortadan kalkması veya tüm alacaklıların haklarını kaybetmesi anlamına gelmez.

Konkordato ile İflas Arasındaki Fark Nedir?

Konkordato ve iflas, borçlunun mali durumuyla ilgili hukuki kurumlar olmakla birlikte amaçları ve sonuçları bakımından birbirinden farklıdır.

Konkordatoda temel amaç, borçların yeniden yapılandırılması ve borçlunun ödeme planı doğrultusunda faaliyetlerini sürdürebilmesidir.

İflasta ise kanunda belirtilen koşulların gerçekleşmesiyle borçlunun malvarlığının tasfiye edilmesi ve alacaklıların alacaklarının iflas hükümlerine göre karşılanması gündeme gelir.

Konkordato her zaman başarılı sonuçlanmayabilir. Mahkeme konkordato talebini reddedebilir veya kanunda belirtilen koşullarda iflas kararı gündeme gelebilir.

Bu nedenle konkordato başvurusu yapılmadan önce borçlunun mali durumunun ve hukuki seçeneklerinin dikkatle incelenmesi gerekir.

Konkordato Başvurusunda Yapılan Hatalar Nelerdir?

Konkordato sürecinin sağlıklı yürütülebilmesi için başvuru aşamasından itibaren dikkatli hareket edilmelidir.

Sık karşılaşılabilecek hatalar şunlardır:

• Borç ve alacak listesinin eksik hazırlanması,
• Gerçekçi olmayan ödeme planı oluşturulması,
• Mali tabloların güncel ve doğru bilgiler içermemesi,
• Kanunda belirtilen belgelerin eksik sunulması,
• İşletmenin gelecekteki gelir ve giderlerinin doğru hesaplanmaması,
• Alacaklıların haklarının ve konkordato koşullarının yeterince değerlendirilmemesi.

Bu tür eksiklikler konkordato sürecinin uzamasına veya talebin olumsuz sonuçlanmasına neden olabilir.

Konkordato Sürecinde Hukuki Destek Neden Önemlidir?

Konkordato, yalnızca borçların ertelenmesinden ibaret değildir. Süreç; mali tabloların incelenmesi, alacaklıların belirlenmesi, ödeme planının hazırlanması, mahkeme işlemleri ve kanuni sürelerin takip edilmesi gibi birçok aşamadan oluşur.

Bu nedenle konkordato başvurusu öncesinde borçlunun mali ve hukuki durumunun birlikte değerlendirilmesi önemlidir.

Özellikle şirketler bakımından konkordato projesinin uygulanabilir olması, alacaklıların haklarının gözetilmesi ve kanunda belirtilen belgelerin eksiksiz hazırlanması sürecin önemli unsurlarıdır.

Konkordato, borçlarını vadesinde ödeyemeyen veya ödeme güçlüğü tehlikesi altında bulunan borçlular için borçların yeniden yapılandırılmasına imkân sağlayan önemli bir hukuki kurumdur.

Ancak konkordato talebinde bulunabilmek için kanunda belirtilen koşulların sağlanması, gerekli belgelerin hazırlanması ve uygulanabilir bir ödeme projesinin sunulması gerekir.

Süreç, geçici mühlet ve kesin mühlet aşamalarından geçerek alacaklıların değerlendirmesi ve mahkemenin tasdik incelemesiyle devam eder. Her başvuru kendi mali ve hukuki koşulları içerisinde değerlendirilir.

Bu nedenle konkordato düşünülüyorsa başvuru öncesinde borçların, alacakların, mali tabloların ve ödeme kapasitesinin ayrıntılı biçimde incelenmesi gerekir.

Bursa’da konkordato başvurusu, borçların yeniden yapılandırılması ve iflas süreçleri hakkında hukuki bilgi almak için Bursa Konkordato ve İflas Danışmanlığı sayfamızı inceleyebilirsiniz.